Thời tiết đang bước vào giai đoạn nắng nóng gay gắt trên diện rộng, trùng với thời điểm các gia đình chuẩn bị cho học sinh bước vào kỳ nghỉ hè, tham gia nhiều hoạt động du lịch, dã ngoại và vui chơi ngoài trời. Đây cũng là thời điểm nguy cơ trẻ bị say nắng, say nóng gia tăng mạnh mẽ. Nếu không được phát hiện sớm và xử trí đúng cách, tình trạng này có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm đến tính mạng của trẻ.
Nhằm giúp phụ huynh chủ động bảo vệ sức khỏe cho con em mình, TS.BS. Lê Ngọc Duy – Trưởng khoa Cấp cứu và Chống độc, Bệnh viện Nhi Trung ương đã đưa ra những khuyến cáo chuyên môn cụ thể.
1. Dấu hiệu nhận biết trẻ bị say nắng, say nóng
Khi cơ thể trẻ phải tiếp xúc với nhiệt độ cao hoặc hoạt động dưới thời tiết nắng nóng trong thời gian dài mà không được bù nước đầy đủ, hệ thống điều hòa thân nhiệt sẽ bị quá tải. Cha mẹ cần đặc biệt lưu ý nếu trẻ xuất hiện các triệu chứng sau:
- Các biểu hiện ban đầu: Trẻ mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt, nhức đầu, khát nước dữ dội, da nóng đỏ nhưng có thể ít mồ hôi.
- Các biểu hiện tiến triển nặng: Nhịp tim tăng nhanh, trẻ cảm thấy khó thở, sốt cao (thân nhiệt có thể tăng lên trên 40 độ C).
- Biến chứng nguy hiểm: Nếu không được can thiệp kịp thời, trẻ có thể bị co giật, rơi vào trạng thái hôn mê, suy đa cơ quan và dẫn đến nguy cơ tử vong.
2. Các bước xử trí khẩn cấp khi trẻ bị say nắng
Ngay khi phát hiện trẻ có dấu hiệu bị say nắng hoặc say nóng, người giám hộ cần thực hiện khẩn cấp các bước sơ cứu sau để giảm thân nhiệt cho trẻ:
- Bước 1: Nhanh chóng đưa trẻ vào khu vực bóng râm, thoáng mát hoặc phòng có điều hòa nhiệt độ.
- Bước 2: Cởi bớt quần áo dày, nới lỏng trang phục để cơ thể trẻ dễ thoát nhiệt.
- Bước 3: Sử dụng khăn mát (không dùng nước đá lạnh sâu) để lau người cho trẻ, tập trung ở các vùng có mạch máu lớn đi qua như cổ, nách và bẹn để hạ nhiệt nhanh.
- Bước 4: Nếu trẻ còn tỉnh táo và không bị nôn ói, hãy cho trẻ uống từng ngụm nước nhỏ hoặc nước bù điện giải (Oresol) được pha đúng tỷ lệ. tuyệt đối không ép trẻ uống nước khi đang trong trạng thái lơ mơ hoặc co giật.
- Bước 5: Nhanh chóng chuyển trẻ đến cơ sở y tế gần nhất nếu tình trạng không thuyên giảm hoặc trẻ có các dấu hiệu nặng như sốt cao liên tục, co giật, hôn mê.
3. Biện pháp phòng tránh hiệu quả cho trẻ trong mùa nắng nóng
Để bảo vệ trẻ một cách chủ động trước tác động của thời tiết khắc nghiệt, phụ huynh nên tuân thủ các nguyên tắc an toàn sau:
- Hạn chế tối đa việc cho trẻ ra ngoài trời hoặc tham gia các hoạt động thể lực mạnh vào những khung giờ nắng nóng cao điểm (thường từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều).
- Khi bắt buộc phải ra ngoài, cần trang bị cho trẻ quần áo rộng rãi, thoáng mát, làm bằng chất liệu thấm hút mồ hôi tốt. Cho trẻ đội mũ rộng vành, đeo kính râm và bôi kem chống nắng phù hợp.
- Chủ động nhắc nhở trẻ uống nước thường xuyên, không đợi đến khi cảm thấy khát mới uống. Bổ sung thêm các loại nước trái cây giàu vitamin để tăng cường sức đề kháng.
- Không bao giờ để trẻ nhỏ ngồi một mình trong xe ô tô đậu dưới trời nắng, ngay cả khi xe có bật điều hòa hoặc chỉ đậu trong thời gian ngắn, vì nhiệt độ trong xe có thể tăng cao rất nhanh và gây nguy hiểm đến tính mạng.
Mùa hè là khoảng thời gian ý nghĩa để các em học sinh thư giãn và phát triển năng khiếu. Việc trang bị đầy đủ kiến thức về y tế học đường và an toàn sức khỏe sẽ giúp cha mẹ yên tâm hơn trong việc đồng hành cùng con trẻ vui chơi, học tập một cách trọn vẹn và an toàn.
